Шотландларда гэль «аўа» ҳәм «яқ» деген сөзлер ушыраспайды екен. Бир нәрсеге келсим бериў яки келиспеў толық гәп пенен айтылады. Гэль балаларына инглиз тилин үйретип атырғанда биринши болып «аўа» ҳәм «яқ» сөзлериниң не ушын керек екенин үйретеди екен.
****
Россия сөзиниң айтылыўы көпшилик тиллерде «рос» яки «рус» түбиринен басланды. Мысалы, Латвияда оны Кривич деп атайды, бул атама латынлардың шығыста кривич урыўы менен қоңсы жасағаны салдарынан келип шыққан. Қытайлылар Россияны Элос ямаса қысқартып әпиўайы ғана Э дейди, ал въетнамлылар болса сол иероглиыты Нга деп оқыйды.
****
Серб ҳәм хорват тиллеринде тек даўыссыз сеслери бар сөзлер ушырасады. Мәселен, Адриат теңизинде Крк атаўы бар. Чехлар менен слобакларда буннанда қыйын сөзлер ушырасады. Оларда ең узын сөз čtvrthrst деп аталады. Ониң мәниси «төртен бир қысым» дегенди аңлатады. Усындай сөзлерден Strčprtskrzkrk деген гәпти жаратыўға болады. Яғный бармағынды тамағына сал, дегенди аңлатады.
****
Микмак индеецлериниң тилинде бираз тереклер гүзде күн батар алдында есетуғын самалдың келтирип шығарған сести тийкарында аталады. Егер бул сес өзгерсе теректиң атыда өзгереди.
****
Мени умытпа сөзи көпшилик европа ҳәм басқада тиллерде бирдей аталады. Мысалы инглис тилинде forget-me-not, немис тилинде vergiss meinniccht деп айтылады. Бирақ бул сөздиң келип шығыўы ҳаққындағы рәўиятлар ҳәр қыйлы. Рәўиятлардың биринде, қудай барлық өсимликлерди атайды, бир гүлди атаўды умытып қалады, сол гүл былай дейди, «мени умытпа!» Сонда қудай усы сениң атың болады деген екен.
****
Ең қыйын аўдарма исленетуғын сөзлердиң бири яган тилиндеги «mamihlapinatapai» сөзи есапланады. Оның мәнисин шама менен былай түсиндириўге болады. «Еки тәрепте ислеўди қәлемей турған нәрсени ислеў ушын бир-бирине үмит көзи менен қараў»


Таярлаған: Перизат Уразалиева
ҚМУ студенти